
Türk Medeni Kanunu’nun 165. maddesine göre, eşlerden biri akıl hastasıysa ve bu hastalık evlilik birliğini çekilmez hale getiriyorsa, diğer eş akıl hastalığı sebebiyle boşanma davası açabilir.
Türk Medeni Kanunu’nun 165. Maddesi şöyle demektedir;
V. Akıl hastalığı
Madde 165- Eşlerden biri akıl hastası olup da bu yüzden ortak hayat diğer eş için çekilmez hâle gelirse, hastalığın geçmesine olanak bulunmadığı resmî sağlık kurulu raporuyla tespit edilmek koşuluyla bu eş boşanma davası açabilir. Akıl Hastalığı sebebiyle boşanma davası açılabilmesi için bazı şartların varlığı gerekir. Bunlar; “Eşlerden Birinin Akıl Hastası Olması” , “Hastalığın Sürekli Olması” ve “Evlilik Birliğinin Çekilmez Hâle Gelmesi”dir.
Eşlerden Birinin Akıl Hastası Olması
Akıl hastalığının boşanma davası açılmadan önce de var olması gerekir. Evlilik sırasında ortaya çıkan veya sonradan ilerleyen bir akıl hastalığı da sebep olabilir. Akıl hastalığı, psikolojik veya psikiyatrik bir rahatsızlık olabilir. Örneğin; şizofreni, bipolar bozukluk, ileri derecede demans ve benzeri hastalıklar bu tanıma girmektedir. Ancak hastalığın teşhis edilmesi gerekir.
Hastalığın Sürekli Olması
Akıl hastalığının geçici değil, sürekli ve tedavi edilemez olması gerekir. Mahkeme, hastalığın devam ettiğine ve evlilik birliğini sürdürmeyi imkânsız hale getirdiğine dair resmi sağlık raporu ister. Bu rapor tam teşekküllü devlet hastanesinden veya Adli Tıp Kurumu'ndan alınabilir. Rapor, hastalığın tedavi edilemeyeceğini ve sürekli olduğunu belirtmelidir.
Evlilik Birliğinin Çekilmez Hâle Gelmesi
Akıl hastalığının, sağlıklı eş için evliliği katlanılamaz bir hale getirdiği ispat edilmelidir. Bu hallerde hastalığın evlilik üzerinde ciddi olumsuz etkiler yaratması gerekir. Örneğin, hasta eş saldırgan olabilir, aile içi şiddet olabilir veya diğer eşin sürekli bakım yükümlülüğü olması evliliği çekilmez hale getirebilir.
Mahkemede İspat ve Süreç
Boşanma davası açan eş, diğer eşin akıl hastası olduğunu tam teşekküllü bir devlet hastanesinden veya Adli Tıp Kurumu’ndan alınan sağlık raporuyla ispat etmelidir.
Mahkeme, sağlık raporunda hastalığın tedavi edilemez olduğunu tespit ederse boşanma kararı verebilir. Mahkeme, sadece boşanma kararını vermez. Hâkim, akıl hastası eşin vesayet altına alınması gerekip gerekmediğini de değerlendirebilir.
Unutmamak gerekir ki akıl hastalığı kusur sayılmaz. Normal boşanma davalarında, tarafların kusur durumu önemlidir. Ancak TMK 165 kapsamında, akıl hastalığı olan eşin kusurlu olmadığı kabul edilir. Yani hasta eş, evlilik birliğini bilerek ve isteyerek bozmadığı için tazminat ödemek zorunda kalmaz. Ancak boşanan eşin bakıma muhtaç olması durumunda, mahkeme yoksulluk nafakasına hükmedebilir.

